Konu Tarihi: 10.01.2012- 09:54

  

---

Kayısı Araştırma Ünitesi (Kaysar) Kuruldu

TÜBİTAK Bilim Kurulu 09.09.2001 tarihli toplantısında, Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi’nde üç yıl süreyle Kayısı Araştırma Ünitesi kurulmasına karar verdi.

Türkiye, kurutmalık kayısı üretiminde ve dış satımında dünyada birinci sırada yer almaktadır. Kurutmalık kayısı üretiminin %50’si Malatya’da gerçekleştirilmekte ve böylece bölgesel bir nitelik taşımaktadır. Ancak son yıllarda bölgede kayısı üretiminin kontrolsüz biçimde genişlemesi, ürün kalitesinin ve verimliliğinin düşmesi ve ithalatçı ülkelerin ortaya koydukları yeni gıda normları nedenleriyle gerek üretimde ve gerekse dış satımda ciddi darboğazlar oluşmaya başlamıştır. Ayrıca üretimde ve kurutma-işleme ve ambalajlamada yeni teknolojilerin geliştirilmesine gereksinim duyulmaktadır.

TÜBİTAK Tarım,Orman ve Gıda Teknolojileri Araştırma Grubu, Malatya valiliği, üreticiler ve kayısı ile ilişkili değişik kuruluşlar tarafından iletilen bu sorunlar karşısında, konuyu değerlendirerek, üretimden pazarlamaya kadar tüm sorunları içeren “Kurutmalık Kayısı Entegre Projesi” adıyla Güdümlü Proje programını uygulamaya koydu. “Kurutmalık Kayısı Entegre Projesi” kapsamında yer alan 12 projenin inceleme ve değerlendirme aşamasında, Malatya’da kayısı üreticileri ve kayısı ile ilgili kesimlerin katıldıkları geniş katılımlı bir toplantıda tartışmaya açıldıktan sonra, burada belirtilen görüşler çerçevesinde projelerde gerekli düzenleme ve düzeltmeler yapıldı.

Kurutmalık kayısının dış satımının çok büyük bir bölümü İzmir’den gerçekleştirilmektedir. Bu nedenle depolama, işleme ve ambalajlama işlemleri burada yapılmaktadır. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi’nde deneyimli bir araştırma grubu kayısı üzerinde uzun süreden beri çalışmaktadır. Malatya’da kayısı üzerine çalışan Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’na bağlı “Kayısı Araştırma Enstitüsü” nün eleman ve altyapı bakımından yetersizliği nedeniyle beş değişik üniversiteden ve Malatya Meyvecilik Araştırma Enstitüsü’nden araştırıcıların katılımıyla geniş bir proje grubu oluşturuldu.

“Kurutmalık Kayısı Entegre Projesi” kapsamında desteklenmesine karar verilen 12 güdümlü projenin, kurulacak bir Araştırma Ünitesi çerçevesinde daha iyi koordine edilebileceği ve sorunlara bütünsellik içinde daha etkin çözümler üretebileceği düşünüldü.

Kayısı Araştırma Ünitesi’nde, öncelikle kayısı konusunda Türkiye’de yapılmış tüm yayınları taranacaktır. Elde edilen bilgiler ve daha sonra projelerden elde edilecek bulgular Malatya Ticaret ve Sanayi Odası’nda oluşturulacak bilgi bankasına aktarılacaktır. Kayısı ile ilgili tüm kesimler bu veri tabanından yararlanabileceklerdir.

Cevap Tarihi: 10.01.2012- 09:55

  

---

Kayısı Araştırmalarına TÜBİTAK Desteği

TÜBİTAKın kayısı ile ilgili halen 12 araştırma projesine destek verdiği bildirildi. 12 projeden 10u, kayısısı ile ünlü Malatya, dışındaki üniversitelerin öğretim üyeleri tarafından sürdürülüyor.

Türkiye Bilimsel Tetkik ve Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) bünyesindeki Kayısı Araştırma Ünitesi tarafından, kayısı ile ilgili olarak halen 12 araştırma projesine destek verildiği bildirildi.

12 projeden 10'unun Malatya dışındaki üniversitelerin öğretim üyeleri tarafından sürdürüldüğü, 2 projenin ise Malatya Meyvecilik Araştırma Enstitüsü elemanları tarafından yürütüldüğü belirlenirken, İnönü Üniversitesi'nin kayısı ile ilgili herhangi bir projenin içerisinde olmaması dikkat çekti.

Malatya sorunlarına duyarlılığıyla bilinen Avukat Hayrettin Abacı, TÜBİTAK'la yazışarak, Kayısı ile ilgili olarak sürdürülen bilimsel projeler hakkında bilgi istedi. Abacı'ya gelen yanıtta, 12 projenin bu kurum tarafından desteklendiği belirtildi.

Avukat Abacı, bu durumu eleştirirken, "27 yıllık İnönü Üniversitesi'nden hiçbir bölüm kayısıyı bilimsel olarak ele almamış. TÜBİTAK'ın desteklediği araştırma projelerinin ikisinde Meyvecilik Araştırma Enstitüsü'nden arkadaşlarımız var. Demek ki, kayısımız üniversitemiz için araştırılmaya değer bir ürün olarak görülmemiş" diye konuştu.

12 proje ve yürütücüleri

Öte yandan; TÜBİTAK'ın Kayısı Araştırma Ünitesi kapsamında desteklediği projeler ve yürütücüleri şöyle:

* Önemli Kurutmalık Kayısı Çeşitlerinin Döllenme Biyolojisi Üzerinde Araştırmalar - Ege Ü. Ziraat F. Bahçe Bitkileri Böl. Doç.Dr. Adalet Mısırlı - İZMİR

* Kayısıda Mineral Beslenme Durumunun Belirlenmesi ve Gübrelemenin Verim ve Kaliteye Etkisi -Ege Ü. Ziraat F. Toprak Böl. Prof.Dr. Nevin Eryüce - İZMİR

* Malatya ve Civarında Kayısılarda Bitki Koruma Sorunlarının Saptanması ve Entegre Mücadeleye Yönelik Çözüm Yollarının Belirlenmesi -Çukurova Ü. Ziraat F. Bitki Koruma Böl. Prof.Dr. Saadettin Baloğlu - ADANA

* Kayısı Hasadının Mekanizasyonu için Bir Silkeleyici ve Tutma Platformunun Tasarım ve İmalatı -Ankara Ü. Ziraat F. Tarım Makinaları Böl. Prof.Dr. Doğan Erdoğan - ANKARA

* Kayısıda Kurutma Öncesi Ön İşlemlerin Kuru Kayısı Kalitesi ve Dayanımına Etkileri -Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Meyvecilik Araştırma Enstitüsü. Zir. Müh. Kadir Öztürk - MALATYA

* Malatya ve Elazığ illerinde Depolanmış Kuru Kayısılarda Zarar Yapan Acarina Takımına Bağlı Türlerin Tanımı, Yoğunlukları ve Yayılışlarının Belirlenmesi Üzerine Araştırmalar -Ankara Ü. Ziraat F. Bitki Koruma Böl. Prof.Dr. Sultan Çobanoğlu - ANKARA

* Kuru Kayısı Meyvelerinin Kitlesel Depolama Olanaklarının Araştırılması - Ege Ü. Ziraat F. Bahçe Bitkileri Böl. Prof.Dr. İsmail Karaçalı - İZMİR

* İşlenmiş Kuru Kayısıların Depolanması Sırasındaki Kalite Değişimleri -Ege Ü. Mühendislik F. Gıda Müh. Böl. Prof.Dr. Tomris Altuğ - İZMİR,

* Kuru Kayısı Üretiminde Uygulanan Ön İşlem Aşamalarında Mikrobiyolojik Durumun Belirlenmesi, Fabrikada İşleme Sırasında Uygulanan Yıkama ve Kurutma İşlemlerinin Mikrobiyolojik Kalite Üzerine Etkisi -Ege Ü. Ege M.Y.O. Doç.Dr. Fulya Turantaş -İZMİR

* Türkiye'de Kuru Kayısı Üretim, Pazarlama Durumu ve Alternatif Pazarlama Olanakları Üzerine Bir Araştırma: Malatya İli Örneği -Ege Ü. Ziraat F. Tarım Ekonomisi Böl. Prof.Dr. Akın Olgun - İZMİR

* Hacıhaliloğlu ve Kabaaşı Kayısı Çeşitlerinde Derim Kriterlerinin ve Optimum Derim Zamanının Saptanması -Harran Ü. Ziraat F. Bahçe Bitkileri Böl. Prof.Dr. İbrahim Bolat -ŞANLIURFA

* Malatya Yöresindeki Bazı Kurutmalık Kayısı Çeşitlerinin Kuraklık Stresine Dayanımlarının ve Yapılarındaki Morfolojik, Biyokimyasal Değişimlerin Belirlenmesi -Meyvecilik Araştırma Enstitüsü Ziraat Y.Müh. Handan A. Ölmez - MALATYA